लेख

साँघुरिँदै कालीगण्डकी नदी : हराउँदै मौलिक स्वरुप

गलेश्वर।  नदी किनारमा मोटरबाटो र अव्यवस्थितरुपमा बढ्दै गएका बस्तीका कारण कालीगण्डकी साँघुरिँदै गएको छ । अव्यवस्थित बसोबासले पहिरो र कटानको जोखिम बढाएसँगै समस्या देखिन थालेको हो । पछिल्लो समय मुस्ताङको लेतेदेखि म्याग्दीको सदरमुकाम बेनीसम्मको कालीगण्डकी नदी क्षेत्रको मौलिक स्वरुप नै परिवर्तन भएको छ भने बेनीदेखि गुल्मीको रिडीसम्मको नदी क्षेत्र साँघुरिँदै गएकोप्रति सरोकारवालाले चिन्ता व्यक्त गरेका […]

ओझेलमा ढोरपाटन

ढोरपाटन। कच्ची पहाडी बाटोको लामो सकसपूर्ण यात्रा, त्यो पनि खोला र जङ्गल छिचोल्दै पुग्नुपर्ने गन्तव्य । जहाँ नपुग्दासम्म मन आत्तिने तर पुगिसकेपछि सोही स्थानमा रमाइरहन मन लाग्छ । ढोरपाटन त्यही आकर्षक गन्तव्य हो । यहाँ आन्तरिक र बाह्य पर्यटक मात्र होइन, विश्वका सौखिन सिकारी पनि नाउर र झारलको सिकार खेल्न आइपुग्छन् । पश्चिम नेपालमा धौलागिरि […]

उत्पादन बढाउन माटो परिक्षण

माटो परीक्षण किन गरिन्छ भन्ने प्रश्न एउटा स्वभाविक रूपमा आउने प्रश्न हो। उत्तर सजिलै छ माटोमा यस्तो छ भनी जानकारीको लागि माटो जाँच गर्नु अति आवश्यक छ। बिरुवाको लागि १६वटा खाधतत्व आवश्यक पर्दछन्। माटो परिक्षण विरुवाको लागि आवश्यक खाद्यतत्वहरू माटोमा आवश्यक मात्रा भएमा बाली बिरूवाको बृद्धि राम्रो भई उत्पादन बढी हुन्छ भने नपुग भएमा उत्पादन […]

महिलाहरुको आर्थिक उपार्जनमा सहयोगी वन्दै ‘असल छिमेकी नेपाल’

कीर्तिपुर नगरपालिका वडा नं. ६ स्थित टौदह बाट आधा किलोमिटर भित्र पाण्डेछाप तिर पस्नु भयो भने धेरै घरमा टनेल भित्र तरकारी खेती गरेको देख्नु हुनेछ । टनेल भित्र महिलाहरु केही न केही काम गरिरहेको पनि भेटिन्छन् । टनेल भित्र मात्र नभइ टनेल बाहिर पनि खाली जग्गामा तरकारी खेती गरिरहेको छन् । गाँउ नै एक किसीमको […]

शहरी फोहोर व्यवस्थापनको एक उपाय : कौशी तरकारी खेती

नेपाल एक कृषि प्रधान देश हो । यहाँको माटो मलिलो छ । यो देश र यस देशमा बसोवास गर्ने प्राय ः सबै मेहनती र परिश्रमी दाजुभाई दिदीबहिनीहरु हुनुहुन्छ । भौगोलिक विविधताले भरिपुर्ण मुलुक भएर होला, यहाँका पूर्व मेचीदेखि पश्चिम महाकालीसम्मका भूभागमा ठाँउ अनुसारका विभिन्न खाद्यान्न बाली, नगदेबाली र अन्य सागसब्जी लगायत सबै किसिमका बालीहरु उत्पादन […]

कृषि व्यवसायमा बदलिएको समाज

रामपुर। समाजमा कुनै समय कृषि पेसालाई हेर्ने नजर राम्रो थिएन । समाजभित्रबाटै यस व्यवसायमा आबद्ध रहने किसान सधैँ उपेक्षित नै हुन्थे । आफ्नै खेतबारीमा तरकारी, फलफूल उत्पादन गरेर बजारमा बिक्री गर्न पुग्यो कि हेला गर्ने र नराम्रो मान्ने भाषा यहीँ समाजकै व्यक्तिबाट सुनिन्थे समाजका यस्तै समस्या र अनेकौँ उपेच्छित भनाइ सहँदै कृषि व्यवसायमा अब्बल कृषकका […]

कृषि प्रसार कार्यकर्तामा मेरो अनुभव 

नमस्कार मेरो नाम प्रदिप भट्ट हो । मेरो घर नुवाकोट जिल्ला लिखु गाँउपालिका वडा नं -६ मा पर्दछ।प्राविधिक शिक्षामा अलि बढि रुचि राख्ने म ४ बर्ष अगाडि प्लस टु पढदै गर्दा गाँउकै एक विध्यालयमा १८ महिने बालि विज्ञान बिषयमा पनि अध्ययन गर्ने अवसर मिलेको थियो । त्यसै अवसरलाई पुरा गर्दै मैले व्यवस्थापन विषयमा माध्यामिक शिक्षा […]

प्राकृतिक हाँसोका मान्छेहरूसँग

गत कार्तिकको अन्तिम साता एक दिन बिहानै हामी काठमाडौंबाट सुर्खेत विमानस्थलमा ओर्लियौँ । झण्डै एक वर्ष अधि पछिल्लो पटक र त्यसअधि दर्जनौँ पटक सुर्खेत गइसकेको भएता पनि यस पटकको यात्रा फरक ढङ्गले अत्यन्त रमाइलो र अविस्मरणीय रह्यो । मानव अधिकार र सामाजिक न्यायको क्षेत्रमा झण्डै दुई दशक बिताएर यसपटक गरीबी निवारण, आर्थिक विकास र वातावरणको […]

समृद्ध कृषिका लागी युवा उद्यमशिलता

“कृषि बाट यो देशको समृद्धिमा जुटौ” “समृद्घ कृषिका लागि हे युवा अब त उठौ” “श्रम र सीप खर्च गरी आफ्नो देश बनाउने हो भन्ने सोचाई राखौ, हामी युवा मिलि, अब कृषिमा उद्यमशिल बनि देश विकासमा लागौं ||” सामान्य भाषामा १६ वर्ष भन्दा माथिको उमेर जसको शरीरमा तागत र दिमागमा राम्रो गर्छु भन्ने सोच हुन्छ उसैलाई […]

परिकल्पनामा मेरो कृषि

 हरियाली नै हरियाली हुनेछ मेरो कृषि  कृषि ले नै रच्ने छ मेरो नयाँ सृष्टि ।  कृषिले बनाउने छ मेरो देश , कृषिले बदल्ने छ मेरो देश को भेश।। अहिले चलेको समय भन्दा अलिक अगाडि बढेर हेरुम २०८९/९० सालमा नेपालले कृषिमा छुट्टै बाटो कोरिसकेको हुनेछ। मानिसहरू म कृषक हु भनेर ढुक्क साथ भन्न सक्छ्न। मेरा बुबा,काका,काकी […]